Print icon

Student met ADHD of ADD

ADHD en ADD zijn een aandoeningen die bij studenten van grote invloed kunnen zijn op de studie en het dagelijkse leven, waardoor een behandeling soms noodzakelijk is. De behandeling van zowel ADD als ADHD wordt echter niet altijd vergoed door de zorgverzekering. Je vindt hier alle informatie over de mogelijke behandelingen en bijbehorende vergoedingen.

Wat is ADHD?

De afkorting ADHD staat voor Attention Deficit Hyperactivity Disorder. De benaming voor ADHD die in Nederland vaak gebruikt wordt is aandachtstekort-hyperactiviteitstoornis of aandachtsdeficiëntie- en hyperactiviteitsstoornis. Deze naam komt voort uit de twee belangrijke kenmerken van ADHD.

  • Het aandachtstekort uit zich in concentratiegebrek. Iemand met ADHD kan niet genoeg aandacht geven aan één activiteit of onderwerp. Als gevolg is zo iemand doorgaans snel afgeleid en chaotisch, daarnaast zie je vaak dat planning, organisatie en luisteren moeizaam gaan.
  • De hyperactiviteit vind je terug in zowel lichamelijke als innerlijke onrust. Dit uit zich in beweeglijkheid en impulsief gedrag Het constant reageren op gebeurtenissen in de omgeving en het ingeven aan impulsen zijn kenmerkend voor het drukke gedrag van personen met ADHD.
  • Een ander belangrijk kenmerk van ADHD kan zijn dat mensen hun emoties vaak heftiger voelen doordat deze minder efficiënt worden afgeremd dan bij mensen zonder ADHD.

ADHD valt het onder de Neurobiologische ontwikkelingsstoornissen. De oorzaak van ADHD is nog steeds niet helemaal duidelijk. Wel is er ontdekt dat de aandoening deels genetisch bepaald is en dat er bij ADHD-patiënten altijd een andere hersenactiviteit waarneembaar is.

Wat is ADD?

ADD (Attention Deficit Disorder) wordt beschouwd als een subtype van ADHD. Er zijn veel overeenkomsten tussen iemand met ADHD en ADD, beide zijn bijvoorbeeld snel afgeleid, chaotisch en kampen nogal eens met vergeetachtigheid. Veel voorkomende karaktertrekjes zijn een hoge mate van creativiteit, energie, enthousiasme en een goed gevoel voor humor. Deze karaktereigenschappen, indien deze je niet tegenwerken en tot overprikkeling leiden, zijn positief.

Wat zijn de kenmerken van ADD?

Hoe kan ADD onderscheiden worden van ADHD? Hieronder zetten wij een aantal veel voorkomende kenmerken van ADD uiteen:

  • Moeite met concentreren op zaken waar geen interesse voor bestaat;
  • Vergeetachtigheid;
  • Dagdromende houding: moeite met in beweging komen of actie ondernemen;
  • Het overzicht kwijtraken in bepaalde situaties en moeite hebben met de verwerking van prikkels, dit laatste slurpt energie en is tijdrovend;
  • Het nemen van besluiten wordt als lastig ervaren;

Wat is het verschil tussen ADHD en ADD?

De manier waarop ADD zich naar de buitenwereld toe manifesteert, ten opzichte van ADHD, is anders. Bij ADD ontbreken de impulsiviteit en hyperactiviteit. De innerlijke beleving is echter wel vergelijkbaar met iemand die ADHD heeft: een vol hoofd, concentratieproblemen en een onophoudelijke, chaotische gedachtenstroom. Een aantal andere verschillen zijn tussen ADHD en ADD zijn:

  • Iemand met ADD kan zich juist wel goed focussen op zaken waar zij buitengewoon voor geïnteresseerd zijn. Dit wordt ook wel hyperfocus genoemd;
  • Iemand met ADD heeft vaak een rustige, soms verlegen houding. Hoewel net als bij ADHD er veel gedachten door het hoofd vliegen uiten mensen met ADD dat minder fysiek. Eerder kunnen zij worden aangemerkt als dagdromers die in veel gevallen redelijk goed zijn in het verbergen van het gebrek aan concentratie. Dit kan op zijn beurt leiden tot onderprestatie.

Behandelingen

Bij volwassenen met ADHD kan de behandeling door erkende behandelcentra uit verschillende onderdelen bestaan, namelijk: medicatie, therapie en individuele coaching. Uit welke onderdelen jouw behandeling precies zal bestaan, hangt af van jouw persoonlijke situatie en de behandelaar. Je hebt hier altijd zelf een eigen keuze in. De behandeling duurt vaak een aantal maanden. Na deze behandeling blijft medicatie in sommige gevallen van belang. Van de medicijnen voor ADHD is bewezen dat ze bij een grote groep de symptomen van de aandoening verminderen. Het nemen van deze medicijnen tijdens de eerste behandelfase verhoogt daarmee ook de focus die je hebt tijdens de therapie en coaching. Niet iedereen met ADHD gebruikt echter medicijnen, dit is een keuze die je zelf kunt maken.

Behandelcentra en kosten

Voor de behandeling van ADHD kan je terecht bij de grotere GGZ-instellingen, zoals de organisatie PsyQ. Deze behandelingen worden ook door de zorgverzekeraar vergoed. Instellingen zoals het ADHD-centrum Nederland en vrijgevestigde behandelaars bieden ook coachingstrajecten voor volwassenen met ADHD. De werking van deze en andere behandelmethodes is echter niet officieel bewezen. Deze alternatieve behandelingen worden dan ook bijna nooit vergoed door de zorgverzekeraar. Wanneer je een specifieke behandeling op het oog hebt, informeer dan altijd eerst bij je zorgverzekeraar naar de mogelijkheden voor een vergoeding.

Medicatie

Voor de behandeling van ADHD kan je een aantal soorten medicijnen innemen. De medicijnen die de eerste keus zijn tijdens de behandeling bevatten de stof methylfenidaat. De typen medicijnen verschillen in werkingsduur. De meest gebruikte medicijnen van deze soort zijn:

  • Ritalin: de werkingsduur van Ritalin is 2-5 uur
  • Concerta: de werkingsduur van Concerta is 8-12 uur
  • Medikinet: de werkingsduur van Equasym is 5-8 uur
  • Equasym: de werkingsduur van Equasym is 5-8 uur
  • Strattera: de werkingsduur van Strattera is 24 uur, wel moet het lichaam zo’n 4-6 weken wennen aan het medicijn voordat de werkingsduur van 24 uur optreedt.

Deze medicijnen zorgen ervoor dat de symptomen van ADHD verminderd worden of verdwijnen. Het gaat echter om een behandeling en geen genezing; zonder de medicijnen komen de symptomen terug.

Vergoeding medicijnen

Voor de vergoeding van medicijnen geldt als richtlijn het Geneesmiddelen Vergoeding Systeem (GVS). Medicijnen die in deze categorie vallen worden helemaal of gedeeltelijk vergoed door de zorgverzekering. Je moet deze medicijnen wel altijd voorgeschreven krijgen door de huisarts. Vanuit de basisdekking van de Nederlandse zorgverzekering krijg je een volledige vergoeding voor de volgende medicijnen:

  • Ritalin;
  • Medikinet (alleen vergoeding specifieke doseringen);
  • Dexamfetamine (2,5mg capsule).

Voor de overige medicijnen voor ADHD, zoals Concerta en Straterra, betaal je of de rekening zelf of krijg je te maken met een eigen bijdrage, deze kan maximaal oplopen tot €250,- op jaarbasis (2020). Je kunt deze medicijnen overigens volledig vergoed krijgen wanneer je een aanvullende zorgverzekering afsluit. Bekijk welke medicatie voor ADHD of ADD geheel of gedeeltelijk wordt vergoed en bereken vervolgens gelijk op medicijnkosten.nl hoeveel je eventueel kwijt bent aan een eigen bijdrage voor de medicijnen die je gebruikt.

Eigen risico

Voor de basisverzekering geldt altijd een eigen risico. Voor 2020 is dit een bedrag van € 385,-. Dit houdt in dat je de eerste € 385,- aan zorgkosten die je maakt zelf moet betalen. Pas daarna begint de zorgverzekeraar met vergoeden. Wanneer je ADHD hebt en bezig bent of gaat starten met een behandelingstraject, is het dus niet verstandig om vrijwillig je eigen risico te verhogen.

Aanvullende zorgverzekering

Om andere medicijnen dan Ritalin voor de behandeling van ADHD te laten vergoeden door de zorgverzekering, moet jij je aanvullend laten verzekeren. Je verzekert je dan voor de mogelijkheid om buiten de geneesmiddelenlijst van de overheid (de GVS) een 100% vergoeding te krijgen. Vaak stellen verzekeraars wel een maximumbedrag aan vergoeding per jaar. Dit hoogte van dit bedrag verschilt per verzekeraar.

Keuze zorgverzekeraar

De behandeling van ADHD kan jou, wanneer jij kiest voor een andere behandelingsmethode dan Ritalin, dus aardig wat geld kosten. Wanneer je ADHD hebt is het daarom erg belangrijk dat je dit meeneemt in de keuze voor een zorgverzekeraar. Zorgverzekeraars bieden andere vergoedingen, voorwaarden en maandpremies. Bij de ene verzekeraar kan je dus meer geld terugkrijgen voor bepaalde medicijnen voor ADHD dan bij een andere verzekeraar.

Gedragstherapie

Naast medicatie kan ter ondersteuning en behandeling van ADHD worden gekozen voor verschillende typen gedragstherapie. Denk hierbij bijvoorbeeld aan cognitieve gedragstherapie van de GGZ speciaal gericht op de behandeling van ADHD: deze therapie richt zich op het aanpakken van negatieve gevoelens en gedachten die er voor zorgen dat je nog sneller bent afgeleid of bepaalde (studie)taken bewust gaat vermijden. De therapie helpt je omgaan met negatieve gevoelens en gedachten, deze in een ander daglicht zetten met als resultaat dat je beter zal functioneren en je beter zal voelen in het dagelijks leven.

In hoeverre worden deze therapievormen vergoed? In de meeste gevallen wordt de therapie, met een verwijsbrief van je huisarts, volledig door je zorgverzekeraar vergoed. Het kan zijn dat je verzekeraar werkt met zogenaamde gecontracteerde zorgverleners. Dit betekent dat je alleen bij deze zorgverleners de behandeling volledig vergoed krijgt. Kies je voor een andere behandelaar waar geen afspraken mee zijn gemaakt? Dan kan het zijn dat je de behandeling slechts gedeeltelijk vergoed krijgt.

Vergoedingen verzekeraars

De verzekering voor medicatie valt vaak binnen een aanvullend pakket met meerdere vergoedingen. Dit bepaalt ook de maandpremie van de aanvullende verzekering. Het is daarom belangrijk om voor een pakket te kiezen met andere vergoedingen waar je ook iets aan hebt, bijvoorbeeld indien je ook de fysiotherapeut bezoekt of een vergoeding voor brillen & lenzen kan gebruiken.

ADHD en depressie

ADHD en depressie zijn niet direct wetenschappelijk aan elkaar gerelateerd, maar komen wel vaak tegelijkertijd voor. Het niet kunnen omgaan met je ADHD in combinatie met de symptomen van ADHD kan leiden tot depressieve gevoelens. Meestal krijg je bij een combinatie tussen ADHD en een depressie eerst een behandeling voor de depressie en daarna pas de voor de ADHD. Het kan bij medicijnen namelijk even zoeken zijn naar de juiste dosering.

Bronnen / Controle van deze informatie

Forte GGZ Logo

Informatie op deze pagina is op 22 mei 2019 nagekeken door een psychiater en klinisch psycholoog van Forte GGZ (https://forteggz.nl/)